Варикоз эмнеден пайда болот


ВАРИКОЗ – ВЕНА КАН ТАМЫРЫНЫН КӨӨП КЕТИШИ

№364 23-29-октябрь, 2009-ж.

Буттун варикоз оорусу менен калктын 40 пайызы жабыр тартат. Булардын жарымынан көбү аялдар. Оору күчөп кетсе, адамды узакка эмгек жөндөмдүүлүгүнөн айрыйт.

Оору эмнеден келип чыгат?

Төмөндөн жогоруну көздөй жүрөккө кан ташуучу венадагы клапандар кулпунун ролун аткарат. Кан клапандар аркылуу өткөн соң клапандар кулпу сымал жабылып, канды чыгарбай алып калат. Качан бул система бузулганда кан ылдыйга эркин агып, дененин кайсы бир бөлүгүндө, көбүнчө бутта көпкө туруп калат. Ушундан улам вена серпилгичтигин жоготуп, чоюлуп, кеңейип кетет. Кеңейген жерлерде түйүндөр пайда болуп, ал жер териден бадырайып көрүнүп калат.

Дененин кайсы жеринде учурайт?

Вена дене бөлүктөрүнүн бардыгында кездешкендиктен, варикоз оорусу да дененин ар жерлеринде кездешет. Мисалы, бетте, кызыл өңгөчтө, жамбашта, түз ичегинин оозунда (геморрой), бутта, ички органдарда, ал тургай жыныстык органдарда да кездешет. Жыныстык органда кездешкен түрүнө эркектердин варикоцеле оорусун (жумуртка баштыкчасындагы вена тамырынын кеңейиши) мисал кылсак болот. Антсе да буттун варикозу менен көпчүлүк адамдар оорурун айта кетели. Эмесе, сөз буттун варикоз оорусу тууралуу болмокчу.

Бут варикозунун белгилери

  • Бут талып, салмактанат, карышат.
  • Жумуш кылган соң бут сөзсүз ооруп чыгат.
  • Кечкисин тизенин жана кызыл ашыктын тегереги шишийт.
  • Буттун сезимталдыгы төмөндөп, сайгылашат жана ачышат.
  • Бутта, көбүнчө тизеде узакка айыкпоочу жаралар пайда болот.
  • Буттун терисинин өңү өзгөрөт.
  • Буттун кан тамырлары лукулдатып оорутуп, түнкүсүн тарамыштар тартышып, карышат.
  • Кан тамырларда торду элестеткен түйүндөр пайда болот.

Оорунун себептери

  • Дамамат туруп же отуруп иш­төө.
  • Аз кыймылдуулук же физикалык активдүүлүктүн төмөндүгү.
  • Семирүү, оор жумуштарда иш­төө.
  • Тукум куучулук.
  • Тубаса варикоз оорусу менен төрөлүү.
  • Аллергиялык оорулар.
  • Жыныстык гормондордогу өз­гөрүүлөр. Буга көбүнчө аялдар кез келишет. Мисалы, этек кирлери келерде көп­чү­лүгү буттарынын оорутканын сезишет. Мындан тышкары, аял кош бойлуу кезинде салмак кошулат да, вена кан тамырларына күч келет. Адатта төрөттөн соң калыбына келет. Бирок кайсы бир себептерден улам кээ бир аялдарда калыбына келбей, биротоло калып калышы күтүлөт. Варикоздо гормондордун өзгөрүшүнүн айынан аялдар төрөттөн эрте калып да калышат.

Дарылоо

Консервативдүү дарылоо

Бул дары-дармекти кабыл алуу, атайын багытта чыгарылган трикотаж колготки, байпакты кийүү (дарыканаларда сатылат), дарылык багыттагы дене көнүгүүлөрү менен машыгуу. Дарыларды кабыл алуу менен катар аталган кийимдерди туура кийип жүрсө, кеңейип кеткен веналар төрөттөн кийин калыбына келет же алардын саны азаят.

Хирургиялык дарылоо

Склеротерапия. Дартка чалдыккан вена иштен чыгып, кан соо тамырлар аркылуу ага баштайт. Склеротерапияда ошондой иштен чыккан веналар атайын аппараттын жардамы менен алынып салынат. Аптасына бир жолудан жасалат. Мындай ыкма менен ооруга чалдыккан веналардан толук кутулуунун убактысы оорунун формасына жараша болот.

Флебоэктомия. Наркоз же ооруну сездирбөөчү дары-дармектер менен операция жасоо ыкмасы.

Аппарат менен дарылоо

Кыргызстанда варикоз оорусунун тереңдеп кетишинин алдын алуучу жана оору белгилерин жок кылуучу атайын аппарат 3 гана жерде бар. Бишкектин “Грация” медициналык борборунда, Баткен облустук ооруканасында жана Ысык-Көлдүн “Кыргызское взморье” санаторийинде. Аппарат буттагы төмөндөн өйдөнү көздөй кеткен кандын агымын жакшыртат. “Грация” медициналык борборунда “Хивомат-200дөн” башка “Лимфовижин” аппараты бар. Дарылоо курсу 10 күн.

Варикоздун коркунучу

Ысыкка чыкканда, күнгө кактанганда, семиргенде, мончого барганда түйдөкчө болуп уюп калган кандар (тромб) үзүлөт. Алар кан менен кошулуп мээге жетсе инсультка же жүрөккө жетсе инфаркка чалдыктырышы мүмкүн. Ошондуктан варикоздун башталыш кезинде эле врачка кайрылып, дарылануу кажет.

Илдетти алдын алууга карата кеңештер

  • Бир орунда узакка отуруудан же туруудан качыңыз. Чуркоону, сууда сүзүүнү, жөө сейилдөөнү адатка айлантыңыз.
  • Балтыр эттин булчуңдарын иш­те­түү үчүн гимнастикалык кө­нү­гүү менен машыгуу зарыл.
  • Эс алганда бутту өйдө көтөрүп жатуу туура. Бул үчүн буттун алдына жаздыкча төшөп коюу жакшы.
  • Бутту кайчылаштырып отуруу варикозго алып келерин эске алып, мындай адатыңыз болсо таш­таңыз.
  • Тар шым менен ичке, бийик такалуу бут кийим кийүүдөн, катуу курларды пайдалануудан баш тартуу зарыл.
  • Ичимдиктерди ашыкча ичүүдөн, ачуу татымалдарды көп колдонуудан качыңыз.
  • Кош бойлуу аялдар ашыкча тамактануудан баш тарткандары оң. Себеби ашыкча салмак бутка күч келтирет.

Эске алыңыз!

  • Буттар чарчаганда деңиз же аш тузу салынган ванна кабыл алуу зарыл.
  • Бутту муз менен сүртүү, массаждоо да эс алдырарын жадыңызга түйүңүз.
  • Тар ич кийимдер варикоз оорусу барлар үчүн коркунучтуу. Анткени мындай ич кийимдер жамбашты бекем кысат. Ошондуктан ал жерде кан көп топтолуп, варикоз оорусунун күчөшүнө алып келет.
  • Бутунда варикоз оорусу барларга мончодо бууда көпкө отурууга жана жайкысын буттарын күнгө кактоого болбойт.
  • Кан тамырлардын чыгып кетишине (варикоз), геморройдун жаралышына да ичегилердин жакшы иштебегени алып келет. Анткени денеге шлактар толуп, салмакты оордотот. Андыктан ичегини тазалап туруу кажет.
  • Оор жумуш кылууга, оор көтө­рүүгө болбойт (кан тамырларга күч келет).
  • Ашыкча салмактагылар арыктоону пландоолору зарыл.
  • Жылына жок дегенде бир ирет кан тамырлар боюнча дарыгер-фле­бо­логдун тек­шерүүсүнөн өтүп турууну жа­ды­ңызга тутуңуз.

Бутту дайыма учкаштырып отуруу варикозго алып келет.

Элдик медицинадан

Эрменден компресс. Варикоздон жапа чеккендер бутуна эрменден компресс жасаса болот. Упадай абдан майдаланган 1 аш кашык эрменге 1 литр жаңы уюган айранды кошуп, аралаштыруу кажет. Анан дакини ал аралашмага нымдап алып, ооруган жерге 2-3 саат тартуу керек. Бул бир күндө 2 жолу кайталанат. Эрмен болбосо, анын ордуна теңге гүл (календула) же ромашканы колдонсо болот. Дарылануу курсу 4 күн. Помидордон компресс. Жаңы үзүлгөн помидорду тегерек кылып кесип алып, кеңейип кеткен тамырлардын үстүнө жабуу керек. 3-4 сааттан кийин жаңы помидордун кесимдери менен алмаштыруу кажет.Картошкадан компресс. Картошканы сүргүчтөн өткөрүп, ботконун ка­лың­дыгын 1 сантиметрдей кылып тартуу керек. Үстүн целлофан, мата менен жаап коюу талапка ылайык. Компресс 4-5 саат коюлат.Бутка ванна. Мажүрүм талдын же эмендин кургатылган кабыгын абдан жанчып, упадай майдалап алуу кажет. Андан 2 аш кашык алып, үстүнө 400 грамм ысык суу куюп, 15 мүнөттөй жай отко кайнатуу зарыл. Эми бутка ванна жасай берсе болот (бутту тизеге чейин салуу ылайык). Ваннага бутту 30 мүнөт кармоо талапка ылайык. Дарылануу курсу 4 күн.Эскертүү: Элдик медицинаны колдонуудан мурун, врачтан кеңеш алуу зарыл!

Эчкинин сүтү – кургак учук үчүн табылгыс дары

Кургак учук (туберкулёз) менен ооругандар врач сунуштаган дары-дармектен тышкары, 1 стакан эчкинин сүтүнө 1 чай кашык куйрук май кошуп, ачкарын 3 маал ичип, илдеттен арылышса болот. Бул дарылануу ыкмасын толук айыкканга чейин колдонуу керек.

Куяңды дары ботко айыктырат

Куяң (радикулит) кармаганда чакан идишке ар бирин 1 аш кашыктан кылып бал, өсүмдүк майын жана кургак горчица салуу кажет. Эми ал идишти ичинде жылуу суусу бар чоңураак идишке салып, дары боткону аралаштыруу менен жылытып алуу зарыл. Жылуу боткону таза кагаз бетине сыйпап, далыга горчичник сындуу тартуу керек. Сыртынан жылуу жоолук менен таңып, 2 күн жүрүү зарыл. Керегине карап муну кайталай берсе болот.

Канымжан Усупбекова [email protected]

www.super.kg

Варикоз эмнеден келип чыгат? | lady

Убакыттын өтүшү менен варикоз кеңири жайылып, улам жашарып баратат. Мындан 10 жыл мурун аны менен жабыркаган адамдардын көбүн улуу курактагылар түзчү. Учурда ал басымдуу бөлүктү 25-30 жаштагылар ээледи. Коркунучтуу оорунун келип чыгышы, белгилери жана алдын алуу, деги эле варикоз тууралуу төмөндөгү маалыматтар аркылуу тааныша аласыз.

 

Варикоз деген эмне?

“Варикоз” грек тилинен которгондо “кеңейүү” деген түшүнүктү берет. Демек, бул – веналык кан тамырлардын кеңейип кетиши. Теория боюнча, варикоз дененин ар кайсы бөлүгүндө пайда боло алат. Бирок көп учурда ал буттан кармайт. Анткени вена организмде иштетилип бүткөн кан жүрүүчү кан тамыр болуп эсептелет да, оорчулук түшкөндө иштетилип бүткөн кан жогору көтөрүлө албай, анын жарымы кайра артка кетип, мунун эсебинен буттун кан тамыры кеңейип, чоюлуп отуруп варикозго чалдыгат. Анан ийри-буйру абалга туш болгон вена өзүнүн формасын толугу менен жоготот. Варикозго дуушар болгон абалды ажыратуу кыйын эмес. Веналык кан тамырдын жана анын капиллярларынын шишип, көгөрүп чыгышы - оорунун диагнозу. Көбүнчө дарттын бул түрү менен аялдар жабыркашат. Себеби алардын организми эркектерге салыштырмалуу алсызыраак.

 

Алгачкы белгилери:

– Бутта ооруксунуу пайда болот;

– Дене табы ысып, температура бериши мүмкүн;

– Кечкисин буттар шишип чыгат, талып ооруйт;

– Уктоо абалында буттун булчуңдары карышат;

– Буттун териси кара жагымсыз түскө алмашат;

 

Эмнеден келип чыгат?

Жашоо образы. Буга организмге физикалык күч келтирген жумуштар: оор көтөрүү, кара жумуш, ашыкча жана көп жөө жүрүү, узак убакытка бир орунда туруу кирет.

Гормоналдык өзгөрүү. Бул “кош бойлуулук” деген түшүнүктү туюнтат. Демек, эки кат кездеги организмге түшкөн оорчулуктан да варикоз жаралышы ыктымал.

Семирүү. Дененин массасынын көбөйүшү дагы бирден-бир себеп.

Тукум куучулук. Тегинде варикоз менен ооруган адам бар болгон шартта пайда болот. Ал бир нече муундан кийин жанданышы дагы мүмкүн.

 

Стадиялары:

Биринчи стадия. Мында варикоздун алгачкы белгилери байкалат. Кээде веналык кан тамыр шишип, анын тегерегинде майда жылдызча түрүндө тактар пайда болот. Бут бат эле чарчай жана шиший баштайт. Бул өзүнө бир жылга жетпеген мөөнөттү камтыйт.

Экинчи стадия. Ооруксунуу күчөп баштайт. Веналык кан тамырдын көөп чыкканы даана байкалып, териге кара чекиттер чыгып, өзгөрүү пайда болот.

Үчүнчү стадия. Бутту толугу менен варикоз каптайт. Дээрлик соо жер калбайт. Ооруксунуу кычыштыруу менен, тырмоо жарага айлануу менен коштолот. Бул жара өмүр бою кетпейт, ал жердеги нервдер адамдын мүнөзүн өзгөртүп жиберет.

 

Варикоз оорусун элдик ыкмалар менен дарылоонун ыкмалары

– Бир баш сарымсакты майдалап эзип, аны эки аш кашык зайтун майына аралаштырып бүртүкчө болуп чыгып калган веналарга жатар алдында компресс кылып түнгө калтыруу керек.

– 2 аш кашык майдаланган чалкандын жалбырагына бир стакан ысык сууну куюп 15-20 мүнөт демдеп коюу зарыл. Даяр болгон соң бир ай катары менен бир күндө бир стаканды үчкө бөлүп тамактанар алдында ичип жүрүү керек.

– 2 аш кашык зайтун майына 2 аш кашык алоэ гүлүнүн ширесин аралаштырып күнүгө эртең менен жана кечинде бутуңузга сүйкөп туруңуз. Бул ыкма кеңейип кеткен венанын териси кургап, кызыл бүртүкчөлөр пайда болгон учурда гана колдонулат.

– Помидорду бир канча тилимдерге бөлүп, аларды варикоздон жабыркаган веналарга коюп, түндө жылуу таңып жатуу дагы натыйжалуу ыкма.

 

Варикоз оорусунда төмөндөгү эрежелерди сактоо керек:

1. Денеге жабышып турган кийимдерди, муундарды кысып тура турган байпактарды кийбөө жана ошол эле учурда бутту кайчылаштырып олтурбоо керек.

2. Бир орунга узак убакыт олтуруп же туруп иштеген болсоңуз, бир күндө 2-3 саатта бир бутуңузга көнүгүү жасап туруңуз. Согончогуңузду өйдө көтөрүп бутуңуздун учу менен 5-6 секунд туруңуз да, согончокту түшүрүп эс алган соң кайра көтөрүп бутуңуздун учу менен туруңуз.

3. Колдон келсе көбүрөөк жөө басыңыз. Эгер узак убакыт олтуруп иштеген болсоңуз, анда тез-тезден бутка күч келтирбей тургандай кылып олтуруу абалыңызды алмаштырып туруңуз.

4. Мончонун буусуна кирбеңиз жана күнгө катуу күйбөңүз. Бул эки көрүнүш сиздин ооруңузду күчөтөт.

5. Бийик такалуу бут кийимдерди көп кийбегенге аракет кылыңыз. Эгер кие турган болсоңуз, анын бийиктиги 4-6 сантиметрден ашпашы керек.

6. Күндүзү 5-10 мүнөт жатууга убакыт таап бутуңузга жаздыкча коюп өйдө көтөрүп жатыңыз.

7. Майлуу тамактардын ордуна жашылча-жемиштерди жегенге аракеттениңиз.

8.Спорттун сууда сүзүү, чуркоо түрү менен машыгыңыз. Мындан тышкары ромашка сыяктуу гүлдөрдөн ванна жасап, бутту ошол сууга салып олтуруу керек.

 

Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу ден соолукту калыбына келтирүү жана дарылоо бирикмесинин кан тамырлар бөлүмүнүн кан тамыр хирургу Жусупбек Акматов: “Операция жасаткандардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн”

– Жусупбек Осмоналиевич, варикоз оорусун операциясыз айыктырууга болобу?

– Албетте, варикоз оорусун операциясыз лазер менен айыктыруунун жаңы ыкмалары Кыргызстанда 4-5 жылдан бери колдонулуп келе жатат. Бирок лазер өтө эле өтүшүп кеткен, тагыраак айтканда, диаметри 3кө жетип өтө кеңейип, шишип кеткен веналарды күйгүзө албайт. Бул учурда операция гана кылуу керек.

– А операция кантип жасалат?

– Биздин өлкөдө варикозго Иса Коноевич Ахунбаевдин убагынан бери операция жасалып келет. Алгач кызыл ашыктын жанындагы вена менен терең кан тамырга куйган венаны эки жактан байлап, андан кийин ортодогу туура эмес иштеп жаткан, тагыраагы, кеңейип, шишип кеткен веналарды кесип алып салабыз да, билинбей турган косметикалык жип менен тигип коёбуз. Ал 3-4 айда барып билинбей айыгып, операция жасаган жерде так калбай калат.

– Операциядан кийин кайра эле веналар чыга берген учурларга күбө болгом, бул эмнеден улам болот?

– Варикозго операция жасалгандан кийин бейтаптардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн. Буттун тери катмарында эки вена системасы болот: тери алдындагы чоң жана тери алдындагы кичи веналар. Эгерде чоң вена кеңейип кетсе, ошого гана операция жасалат да, кичи вена кала берет. Кийин тери алдындагы кичи вена кеңейип кайра эле чыгып кетиши мүмкүн. Адам варикозго алып келүүчү көрүнүштөрдөн оолак болуп, өзүн жакшылап карап жүрсө вена чыкпайт.

– Ал үчүн кандай эрежелерди сактоо керек?

– Варикозун алдырган оорулууларга атайын байпактарды, колготкилерди кийип жүрүүсүн сунуштайбыз. Биз жазып берген дары-дармекти убакыт-сааты менен ичип турууга тийиш. Мындан тышкары сууда сүзүү, чуркоо жана күнүгө 1-2 саат жөө басып турууну кеңеш кылабыз.

– Варикоз кош бойлуу айымдар үчүн канчалык деңгээлде коркунучтуу?

– Варикозу бар кош бойлуу айымдар флеболог адистин каттоосунан өтүп, төрөгүчө анын көзөмөлүндө болууга тийиш. Анткени аял кош бойлуу учурунда салмак кошуудан улам, же болбосо төрөт учурунда катуу ыйынуудан улам варикоз жарылып кетиши ыктымал. Ошондой эле гормоналдык дарыларды ичип жүргөн айымдар да сөзсүз түрдө жарым жылда бир флебологго көрүнүп турушу керек. Анткени гормоналдык таблеткалар варикоз оорусуна алып келиши, эгер варикоз оорусу бар болсо, анда аны күчөтүп жибериши мүмкүн.

– Варикоз күчөп кеткен учурда эмнеге алып келет?

– Варикоз күчөп кеткенде кызыл бүртүкчөлөр пайда болуп тери кычыша баштайт. Ал кычышуу күчөп олтуруп теринин жарасына алып келет. Мындан тышкары булчуңдар карышып, бут чыдатпай ооруйт.

 

 

Даткайым ДОСМАТОВА

lady__kgwww.lady.kg

Варикоз эмнеден келип чыгат? | lady

Убакыттын өтүшү менен варикоз кеңири жайылып, улам жашарып баратат. Мындан 10 жыл мурун аны менен жабыркаган адамдардын көбүн улуу курактагылар түзчү. Учурда ал басымдуу бөлүктү 25-30 жаштагылар ээледи. Коркунучтуу оорунун келип чыгышы, белгилери жана алдын алуу, деги эле варикоз тууралуу төмөндөгү маалыматтар аркылуу тааныша аласыз.

 

Варикоз деген эмне?

“Варикоз” грек тилинен которгондо “кеңейүү” деген түшүнүктү берет. Демек, бул – веналык кан тамырлардын кеңейип кетиши. Теория боюнча, варикоз дененин ар кайсы бөлүгүндө пайда боло алат. Бирок көп учурда ал буттан кармайт. Анткени вена организмде иштетилип бүткөн кан жүрүүчү кан тамыр болуп эсептелет да, оорчулук түшкөндө иштетилип бүткөн кан жогору көтөрүлө албай, анын жарымы кайра артка кетип, мунун эсебинен буттун кан тамыры кеңейип, чоюлуп отуруп варикозго чалдыгат. Анан ийри-буйру абалга туш болгон вена өзүнүн формасын толугу менен жоготот. Варикозго дуушар болгон абалды ажыратуу кыйын эмес. Веналык кан тамырдын жана анын капиллярларынын шишип, көгөрүп чыгышы - оорунун диагнозу. Көбүнчө дарттын бул түрү менен аялдар жабыркашат. Себеби алардын организми эркектерге салыштырмалуу алсызыраак.

 

Алгачкы белгилери:

– Бутта ооруксунуу пайда болот;

– Дене табы ысып, температура бериши мүмкүн;

– Кечкисин буттар шишип чыгат, талып ооруйт;

– Уктоо абалында буттун булчуңдары карышат;

– Буттун териси кара жагымсыз түскө алмашат;

 

Эмнеден келип чыгат?

Жашоо образы. Буга организмге физикалык күч келтирген жумуштар: оор көтөрүү, кара жумуш, ашыкча жана көп жөө жүрүү, узак убакытка бир орунда туруу кирет.

Гормоналдык өзгөрүү. Бул “кош бойлуулук” деген түшүнүктү туюнтат. Демек, эки кат кездеги организмге түшкөн оорчулуктан да варикоз жаралышы ыктымал.

Семирүү. Дененин массасынын көбөйүшү дагы бирден-бир себеп.

Тукум куучулук. Тегинде варикоз менен ооруган адам бар болгон шартта пайда болот. Ал бир нече муундан кийин жанданышы дагы мүмкүн.

 

Стадиялары:

Биринчи стадия. Мында варикоздун алгачкы белгилери байкалат. Кээде веналык кан тамыр шишип, анын тегерегинде майда жылдызча түрүндө тактар пайда болот. Бут бат эле чарчай жана шиший баштайт. Бул өзүнө бир жылга жетпеген мөөнөттү камтыйт.

Экинчи стадия. Ооруксунуу күчөп баштайт. Веналык кан тамырдын көөп чыкканы даана байкалып, териге кара чекиттер чыгып, өзгөрүү пайда болот.

Үчүнчү стадия. Бутту толугу менен варикоз каптайт. Дээрлик соо жер калбайт. Ооруксунуу кычыштыруу менен, тырмоо жарага айлануу менен коштолот. Бул жара өмүр бою кетпейт, ал жердеги нервдер адамдын мүнөзүн өзгөртүп жиберет.

 

Варикоз оорусун элдик ыкмалар менен дарылоонун ыкмалары

– Бир баш сарымсакты майдалап эзип, аны эки аш кашык зайтун майына аралаштырып бүртүкчө болуп чыгып калган веналарга жатар алдында компресс кылып түнгө калтыруу керек.

– 2 аш кашык майдаланган чалкандын жалбырагына бир стакан ысык сууну куюп 15-20 мүнөт демдеп коюу зарыл. Даяр болгон соң бир ай катары менен бир күндө бир стаканды үчкө бөлүп тамактанар алдында ичип жүрүү керек.

– 2 аш кашык зайтун майына 2 аш кашык алоэ гүлүнүн ширесин аралаштырып күнүгө эртең менен жана кечинде бутуңузга сүйкөп туруңуз. Бул ыкма кеңейип кеткен венанын териси кургап, кызыл бүртүкчөлөр пайда болгон учурда гана колдонулат.

– Помидорду бир канча тилимдерге бөлүп, аларды варикоздон жабыркаган веналарга коюп, түндө жылуу таңып жатуу дагы натыйжалуу ыкма.

 

Варикоз оорусунда төмөндөгү эрежелерди сактоо керек:

1. Денеге жабышып турган кийимдерди, муундарды кысып тура турган байпактарды кийбөө жана ошол эле учурда бутту кайчылаштырып олтурбоо керек.

2. Бир орунга узак убакыт олтуруп же туруп иштеген болсоңуз, бир күндө 2-3 саатта бир бутуңузга көнүгүү жасап туруңуз. Согончогуңузду өйдө көтөрүп бутуңуздун учу менен 5-6 секунд туруңуз да, согончокту түшүрүп эс алган соң кайра көтөрүп бутуңуздун учу менен туруңуз.

3. Колдон келсе көбүрөөк жөө басыңыз. Эгер узак убакыт олтуруп иштеген болсоңуз, анда тез-тезден бутка күч келтирбей тургандай кылып олтуруу абалыңызды алмаштырып туруңуз.

4. Мончонун буусуна кирбеңиз жана күнгө катуу күйбөңүз. Бул эки көрүнүш сиздин ооруңузду күчөтөт.

5. Бийик такалуу бут кийимдерди көп кийбегенге аракет кылыңыз. Эгер кие турган болсоңуз, анын бийиктиги 4-6 сантиметрден ашпашы керек.

6. Күндүзү 5-10 мүнөт жатууга убакыт таап бутуңузга жаздыкча коюп өйдө көтөрүп жатыңыз.

7. Майлуу тамактардын ордуна жашылча-жемиштерди жегенге аракеттениңиз.

8.Спорттун сууда сүзүү, чуркоо түрү менен машыгыңыз. Мындан тышкары ромашка сыяктуу гүлдөрдөн ванна жасап, бутту ошол сууга салып олтуруу керек.

 

Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу ден соолукту калыбына келтирүү жана дарылоо бирикмесинин кан тамырлар бөлүмүнүн кан тамыр хирургу Жусупбек Акматов: “Операция жасаткандардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн”

– Жусупбек Осмоналиевич, варикоз оорусун операциясыз айыктырууга болобу?

– Албетте, варикоз оорусун операциясыз лазер менен айыктыруунун жаңы ыкмалары Кыргызстанда 4-5 жылдан бери колдонулуп келе жатат. Бирок лазер өтө эле өтүшүп кеткен, тагыраак айтканда, диаметри 3кө жетип өтө кеңейип, шишип кеткен веналарды күйгүзө албайт. Бул учурда операция гана кылуу керек.

– А операция кантип жасалат?

– Биздин өлкөдө варикозго Иса Коноевич Ахунбаевдин убагынан бери операция жасалып келет. Алгач кызыл ашыктын жанындагы вена менен терең кан тамырга куйган венаны эки жактан байлап, андан кийин ортодогу туура эмес иштеп жаткан, тагыраагы, кеңейип, шишип кеткен веналарды кесип алып салабыз да, билинбей турган косметикалык жип менен тигип коёбуз. Ал 3-4 айда барып билинбей айыгып, операция жасаган жерде так калбай калат.

– Операциядан кийин кайра эле веналар чыга берген учурларга күбө болгом, бул эмнеден улам болот?

– Варикозго операция жасалгандан кийин бейтаптардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн. Буттун тери катмарында эки вена системасы болот: тери алдындагы чоң жана тери алдындагы кичи веналар. Эгерде чоң вена кеңейип кетсе, ошого гана операция жасалат да, кичи вена кала берет. Кийин тери алдындагы кичи вена кеңейип кайра эле чыгып кетиши мүмкүн. Адам варикозго алып келүүчү көрүнүштөрдөн оолак болуп, өзүн жакшылап карап жүрсө вена чыкпайт.

– Ал үчүн кандай эрежелерди сактоо керек?

– Варикозун алдырган оорулууларга атайын байпактарды, колготкилерди кийип жүрүүсүн сунуштайбыз. Биз жазып берген дары-дармекти убакыт-сааты менен ичип турууга тийиш. Мындан тышкары сууда сүзүү, чуркоо жана күнүгө 1-2 саат жөө басып турууну кеңеш кылабыз.

– Варикоз кош бойлуу айымдар үчүн канчалык деңгээлде коркунучтуу?

– Варикозу бар кош бойлуу айымдар флеболог адистин каттоосунан өтүп, төрөгүчө анын көзөмөлүндө болууга тийиш. Анткени аял кош бойлуу учурунда салмак кошуудан улам, же болбосо төрөт учурунда катуу ыйынуудан улам варикоз жарылып кетиши ыктымал. Ошондой эле гормоналдык дарыларды ичип жүргөн айымдар да сөзсүз түрдө жарым жылда бир флебологго көрүнүп турушу керек. Анткени гормоналдык таблеткалар варикоз оорусуна алып келиши, эгер варикоз оорусу бар болсо, анда аны күчөтүп жибериши мүмкүн.

– Варикоз күчөп кеткен учурда эмнеге алып келет?

– Варикоз күчөп кеткенде кызыл бүртүкчөлөр пайда болуп тери кычыша баштайт. Ал кычышуу күчөп олтуруп теринин жарасына алып келет. Мындан тышкары булчуңдар карышып, бут чыдатпай ооруйт.

 

 

Даткайым ДОСМАТОВА

lwww.lady.kg

Варикоз эмнеден келип чыгат? | lady

Убакыттын өтүшү менен варикоз кеңири жайылып, улам жашарып баратат. Мындан 10 жыл мурун аны менен жабыркаган адамдардын көбүн улуу курактагылар түзчү. Учурда ал басымдуу бөлүктү 25-30 жаштагылар ээледи. Коркунучтуу оорунун келип чыгышы, белгилери жана алдын алуу, деги эле варикоз тууралуу төмөндөгү маалыматтар аркылуу тааныша аласыз.

 

Варикоз деген эмне?

“Варикоз” грек тилинен которгондо “кеңейүү” деген түшүнүктү берет. Демек, бул – веналык кан тамырлардын кеңейип кетиши. Теория боюнча, варикоз дененин ар кайсы бөлүгүндө пайда боло алат. Бирок көп учурда ал буттан кармайт. Анткени вена организмде иштетилип бүткөн кан жүрүүчү кан тамыр болуп эсептелет да, оорчулук түшкөндө иштетилип бүткөн кан жогору көтөрүлө албай, анын жарымы кайра артка кетип, мунун эсебинен буттун кан тамыры кеңейип, чоюлуп отуруп варикозго чалдыгат. Анан ийри-буйру абалга туш болгон вена өзүнүн формасын толугу менен жоготот. Варикозго дуушар болгон абалды ажыратуу кыйын эмес. Веналык кан тамырдын жана анын капиллярларынын шишип, көгөрүп чыгышы - оорунун диагнозу. Көбүнчө дарттын бул түрү менен аялдар жабыркашат. Себеби алардын организми эркектерге салыштырмалуу алсызыраак.

 

Алгачкы белгилери:

– Бутта ооруксунуу пайда болот;

– Дене табы ысып, температура бериши мүмкүн;

– Кечкисин буттар шишип чыгат, талып ооруйт;

– Уктоо абалында буттун булчуңдары карышат;

– Буттун териси кара жагымсыз түскө алмашат;

 

Эмнеден келип чыгат?

Жашоо образы. Буга организмге физикалык күч келтирген жумуштар: оор көтөрүү, кара жумуш, ашыкча жана көп жөө жүрүү, узак убакытка бир орунда туруу кирет.

Гормоналдык өзгөрүү. Бул “кош бойлуулук” деген түшүнүктү туюнтат. Демек, эки кат кездеги организмге түшкөн оорчулуктан да варикоз жаралышы ыктымал.

Семирүү. Дененин массасынын көбөйүшү дагы бирден-бир себеп.

Тукум куучулук. Тегинде варикоз менен ооруган адам бар болгон шартта пайда болот. Ал бир нече муундан кийин жанданышы дагы мүмкүн.

 

Стадиялары:

Биринчи стадия. Мында варикоздун алгачкы белгилери байкалат. Кээде веналык кан тамыр шишип, анын тегерегинде майда жылдызча түрүндө тактар пайда болот. Бут бат эле чарчай жана шиший баштайт. Бул өзүнө бир жылга жетпеген мөөнөттү камтыйт.

Экинчи стадия. Ооруксунуу күчөп баштайт. Веналык кан тамырдын көөп чыкканы даана байкалып, териге кара чекиттер чыгып, өзгөрүү пайда болот.

Үчүнчү стадия. Бутту толугу менен варикоз каптайт. Дээрлик соо жер калбайт. Ооруксунуу кычыштыруу менен, тырмоо жарага айлануу менен коштолот. Бул жара өмүр бою кетпейт, ал жердеги нервдер адамдын мүнөзүн өзгөртүп жиберет.

 

Варикоз оорусун элдик ыкмалар менен дарылоонун ыкмалары

– Бир баш сарымсакты майдалап эзип, аны эки аш кашык зайтун майына аралаштырып бүртүкчө болуп чыгып калган веналарга жатар алдында компресс кылып түнгө калтыруу керек.

– 2 аш кашык майдаланган чалкандын жалбырагына бир стакан ысык сууну куюп 15-20 мүнөт демдеп коюу зарыл. Даяр болгон соң бир ай катары менен бир күндө бир стаканды үчкө бөлүп тамактанар алдында ичип жүрүү керек.

– 2 аш кашык зайтун майына 2 аш кашык алоэ гүлүнүн ширесин аралаштырып күнүгө эртең менен жана кечинде бутуңузга сүйкөп туруңуз. Бул ыкма кеңейип кеткен венанын териси кургап, кызыл бүртүкчөлөр пайда болгон учурда гана колдонулат.

– Помидорду бир канча тилимдерге бөлүп, аларды варикоздон жабыркаган веналарга коюп, түндө жылуу таңып жатуу дагы натыйжалуу ыкма.

 

Варикоз оорусунда төмөндөгү эрежелерди сактоо керек:

1. Денеге жабышып турган кийимдерди, муундарды кысып тура турган байпактарды кийбөө жана ошол эле учурда бутту кайчылаштырып олтурбоо керек.

2. Бир орунга узак убакыт олтуруп же туруп иштеген болсоңуз, бир күндө 2-3 саатта бир бутуңузга көнүгүү жасап туруңуз. Согончогуңузду өйдө көтөрүп бутуңуздун учу менен 5-6 секунд туруңуз да, согончокту түшүрүп эс алган соң кайра көтөрүп бутуңуздун учу менен туруңуз.

3. Колдон келсе көбүрөөк жөө басыңыз. Эгер узак убакыт олтуруп иштеген болсоңуз, анда тез-тезден бутка күч келтирбей тургандай кылып олтуруу абалыңызды алмаштырып туруңуз.

4. Мончонун буусуна кирбеңиз жана күнгө катуу күйбөңүз. Бул эки көрүнүш сиздин ооруңузду күчөтөт.

5. Бийик такалуу бут кийимдерди көп кийбегенге аракет кылыңыз. Эгер кие турган болсоңуз, анын бийиктиги 4-6 сантиметрден ашпашы керек.

6. Күндүзү 5-10 мүнөт жатууга убакыт таап бутуңузга жаздыкча коюп өйдө көтөрүп жатыңыз.

7. Майлуу тамактардын ордуна жашылча-жемиштерди жегенге аракеттениңиз.

8.Спорттун сууда сүзүү, чуркоо түрү менен машыгыңыз. Мындан тышкары ромашка сыяктуу гүлдөрдөн ванна жасап, бутту ошол сууга салып олтуруу керек.

 

Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу ден соолукту калыбына келтирүү жана дарылоо бирикмесинин кан тамырлар бөлүмүнүн кан тамыр хирургу Жусупбек Акматов: “Операция жасаткандардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн”

– Жусупбек Осмоналиевич, варикоз оорусун операциясыз айыктырууга болобу?

– Албетте, варикоз оорусун операциясыз лазер менен айыктыруунун жаңы ыкмалары Кыргызстанда 4-5 жылдан бери колдонулуп келе жатат. Бирок лазер өтө эле өтүшүп кеткен, тагыраак айтканда, диаметри 3кө жетип өтө кеңейип, шишип кеткен веналарды күйгүзө албайт. Бул учурда операция гана кылуу керек.

– А операция кантип жасалат?

– Биздин өлкөдө варикозго Иса Коноевич Ахунбаевдин убагынан бери операция жасалып келет. Алгач кызыл ашыктын жанындагы вена менен терең кан тамырга куйган венаны эки жактан байлап, андан кийин ортодогу туура эмес иштеп жаткан, тагыраагы, кеңейип, шишип кеткен веналарды кесип алып салабыз да, билинбей турган косметикалык жип менен тигип коёбуз. Ал 3-4 айда барып билинбей айыгып, операция жасаган жерде так калбай калат.

– Операциядан кийин кайра эле веналар чыга берген учурларга күбө болгом, бул эмнеден улам болот?

– Варикозго операция жасалгандан кийин бейтаптардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн. Буттун тери катмарында эки вена системасы болот: тери алдындагы чоң жана тери алдындагы кичи веналар. Эгерде чоң вена кеңейип кетсе, ошого гана операция жасалат да, кичи вена кала берет. Кийин тери алдындагы кичи вена кеңейип кайра эле чыгып кетиши мүмкүн. Адам варикозго алып келүүчү көрүнүштөрдөн оолак болуп, өзүн жакшылап карап жүрсө вена чыкпайт.

– Ал үчүн кандай эрежелерди сактоо керек?

– Варикозун алдырган оорулууларга атайын байпактарды, колготкилерди кийип жүрүүсүн сунуштайбыз. Биз жазып берген дары-дармекти убакыт-сааты менен ичип турууга тийиш. Мындан тышкары сууда сүзүү, чуркоо жана күнүгө 1-2 саат жөө басып турууну кеңеш кылабыз.

– Варикоз кош бойлуу айымдар үчүн канчалык деңгээлде коркунучтуу?

– Варикозу бар кош бойлуу айымдар флеболог адистин каттоосунан өтүп, төрөгүчө анын көзөмөлүндө болууга тийиш. Анткени аял кош бойлуу учурунда салмак кошуудан улам, же болбосо төрөт учурунда катуу ыйынуудан улам варикоз жарылып кетиши ыктымал. Ошондой эле гормоналдык дарыларды ичип жүргөн айымдар да сөзсүз түрдө жарым жылда бир флебологго көрүнүп турушу керек. Анткени гормоналдык таблеткалар варикоз оорусуна алып келиши, эгер варикоз оорусу бар болсо, анда аны күчөтүп жибериши мүмкүн.

– Варикоз күчөп кеткен учурда эмнеге алып келет?

– Варикоз күчөп кеткенде кызыл бүртүкчөлөр пайда болуп тери кычыша баштайт. Ал кычышуу күчөп олтуруп теринин жарасына алып келет. Мындан тышкары булчуңдар карышып, бут чыдатпай ооруйт.

 

 

Даткайым ДОСМАТОВА

om.lady.kg

Варикоз - Wikipedia

Варикоз

“Варикоз” грек тилинен которгондо “кеңейүү” деген түшүнүктү берет. Демек, бул – веналык кан тамырлардын кеңейип кетиши. Теория боюнча, варикоз дененин ар кайсы бөлүгүндө пайда боло алат. Бирок көп учурда ал буттан кармайт. Анткени вена организмде иштетилип бүткөн кан жүрүүчү кан тамыр болуп эсептелет да, оорчулук түшкөндө иштетилип бүткөн кан жогору көтөрүлө албай, анын жарымы кайра артка кетип, мунун эсебинен буттун кан тамыры кеңейип, чоюлуп отуруп варикозго чалдыгат. Анан ийри-буйру абалга туш болгон вена өзүнүн формасын толугу менен жоготот. Варикозго дуушар болгон абалды ажыратуу кыйын эмес. Веналык кан тамырдын жана анын капиллярларынын шишип, көгөрүп чыгышы - оорунун диагнозу. Көбүнчө дарттын бул түрү менен аялдар жабыркашат. Себеби алардын организми эркектерге салыштырмалуу алсызыраак.

Алгачкы белгилери:

– Бутта ооруксунуу пайда болот;

– Дене табы ысып, температура бериши мүмкүн;

– Кечкисин буттар шишип чыгат, талып ооруйт;

– Уктоо абалында буттун булчуңдары карышат;

– Буттун териси кара жагымсыз түскө алмашат;

Эмнеден келип чыгат?

Жашоо образы. Буга организмге физикалык күч келтирген жумуштар: оор көтөрүү, кара жумуш, ашыкча жана көп жөө жүрүү, узак убакытка бир орунда туруу кирет.

Гормоналдык өзгөрүү. Бул “кош бойлуулук” деген түшүнүктү туюнтат. Демек, эки кат кездеги организмге түшкөн оорчулуктан да варикоз жаралышы ыктымал.

Семирүү. Дененин массасынын көбөйүшү дагы бирден-бир себеп.

Тукум куучулук. Тегинде варикоз менен ооруган адам бар болгон шартта пайда болот. Ал бир нече муундан кийин жанданышы дагы мүмкүн.

Стадиялары:

Биринчи стадия. Мында варикоздун алгачкы белгилери байкалат. Кээде веналык кан тамыр шишип, анын тегерегинде майда жылдызча түрүндө тактар пайда болот. Бут бат эле чарчай жана шиший баштайт. Бул өзүнө бир жылга жетпеген мөөнөттү камтыйт.

Экинчи стадия. Ооруксунуу күчөп баштайт. Веналык кан тамырдын көөп чыкканы даана байкалып, териге кара чекиттер чыгып, өзгөрүү пайда болот.

Үчүнчү стадия. Бутту толугу менен варикоз каптайт. Дээрлик соо жер калбайт. Ооруксунуу кычыштыруу менен, тырмоо жарага айлануу менен коштолот. Бул жара өмүр бою кетпейт, ал жердеги нервдер адамдын мүнөзүн өзгөртүп жиберет.

Варикоз оорусун элдик ыкмалар менен дарылоонун ыкмалары

– Бир баш сарымсакты майдалап эзип, аны эки аш кашык зайтун майына аралаштырып бүртүкчө болуп чыгып калган веналарга жатар алдында компресс кылып түнгө калтыруу керек.

– 2 аш кашык майдаланган чалкандын жалбырагына бир стакан ысык сууну куюп 15-20 мүнөт демдеп коюу зарыл. Даяр болгон соң бир ай катары менен бир күндө бир стаканды үчкө бөлүп тамактанар алдында ичип жүрүү керек.

– 2 аш кашык зайтун майына 2 аш кашык алоэ гүлүнүн ширесин аралаштырып күнүгө эртең менен жана кечинде бутуңузга сүйкөп туруңуз. Бул ыкма кеңейип кеткен венанын териси кургап, кызыл бүртүкчөлөр пайда болгон учурда гана колдонулат.

– Помидорду бир канча тилимдерге бөлүп, аларды варикоздон жабыркаган веналарга коюп, түндө жылуу таңып жатуу дагы натыйжалуу ыкма.

Варикоз оорусунда төмөндөгү эрежелерди сактоо керек:

1. Денеге жабышып турган кийимдерди, муундарды кысып тура турган байпактарды кийбөө жана ошол эле учурда бутту кайчылаштырып олтурбоо керек.

2. Бир орунга узак убакыт олтуруп же туруп иштеген болсоңуз, бир күндө 2-3 саатта бир бутуңузга көнүгүү жасап туруңуз. Согончогуңузду өйдө көтөрүп бутуңуздун учу менен 5-6 секунд туруңуз да, согончокту түшүрүп эс алган соң кайра көтөрүп бутуңуздун учу менен туруңуз.

3. Колдон келсе көбүрөөк жөө басыңыз. Эгер узак убакыт олтуруп иштеген болсоңуз, анда тез-тезден бутка күч келтирбей тургандай кылып олтуруу абалыңызды алмаштырып туруңуз.

4. Мончонун буусуна кирбеңиз жана күнгө катуу күйбөңүз. Бул эки көрүнүш сиздин ооруңузду күчөтөт.

5. Бийик такалуу бут кийимдерди көп кийбегенге аракет кылыңыз. Эгер кие турган болсоңуз, анын бийиктиги 4-6 сантиметрден ашпашы керек.

6. Күндүзү 5-10 мүнөт жатууга убакыт таап бутуңузга жаздыкча коюп өйдө көтөрүп жатыңыз.

7. Майлуу тамактардын ордуна жашылча-жемиштерди жегенге аракеттениңиз.

8.Спорттун сууда сүзүү, чуркоо түрү менен машыгыңыз. Мындан тышкары ромашка сыяктуу гүлдөрдөн ванна жасап, бутту ошол сууга салып олтуруу керек. Интернеттеги шилтемелер http://lady.kg/node/1634

ky.wikipedia.org

Варикоз эмнеден келип чыгат? | lady

Убакыттын өтүшү менен варикоз кеңири жайылып, улам жашарып баратат. Мындан 10 жыл мурун аны менен жабыркаган адамдардын көбүн улуу курактагылар түзчү. Учурда ал басымдуу бөлүктү 25-30 жаштагылар ээледи. Коркунучтуу оорунун келип чыгышы, белгилери жана алдын алуу, деги эле варикоз тууралуу төмөндөгү маалыматтар аркылуу тааныша аласыз.

 

Варикоз деген эмне?

“Варикоз” грек тилинен которгондо “кеңейүү” деген түшүнүктү берет. Демек, бул – веналык кан тамырлардын кеңейип кетиши. Теория боюнча, варикоз дененин ар кайсы бөлүгүндө пайда боло алат. Бирок көп учурда ал буттан кармайт. Анткени вена организмде иштетилип бүткөн кан жүрүүчү кан тамыр болуп эсептелет да, оорчулук түшкөндө иштетилип бүткөн кан жогору көтөрүлө албай, анын жарымы кайра артка кетип, мунун эсебинен буттун кан тамыры кеңейип, чоюлуп отуруп варикозго чалдыгат. Анан ийри-буйру абалга туш болгон вена өзүнүн формасын толугу менен жоготот. Варикозго дуушар болгон абалды ажыратуу кыйын эмес. Веналык кан тамырдын жана анын капиллярларынын шишип, көгөрүп чыгышы - оорунун диагнозу. Көбүнчө дарттын бул түрү менен аялдар жабыркашат. Себеби алардын организми эркектерге салыштырмалуу алсызыраак.

 

Алгачкы белгилери:

– Бутта ооруксунуу пайда болот;

– Дене табы ысып, температура бериши мүмкүн;

– Кечкисин буттар шишип чыгат, талып ооруйт;

– Уктоо абалында буттун булчуңдары карышат;

– Буттун териси кара жагымсыз түскө алмашат;

 

Эмнеден келип чыгат?

Жашоо образы. Буга организмге физикалык күч келтирген жумуштар: оор көтөрүү, кара жумуш, ашыкча жана көп жөө жүрүү, узак убакытка бир орунда туруу кирет.

Гормоналдык өзгөрүү. Бул “кош бойлуулук” деген түшүнүктү туюнтат. Демек, эки кат кездеги организмге түшкөн оорчулуктан да варикоз жаралышы ыктымал.

Семирүү. Дененин массасынын көбөйүшү дагы бирден-бир себеп.

Тукум куучулук. Тегинде варикоз менен ооруган адам бар болгон шартта пайда болот. Ал бир нече муундан кийин жанданышы дагы мүмкүн.

 

Стадиялары:

Биринчи стадия. Мында варикоздун алгачкы белгилери байкалат. Кээде веналык кан тамыр шишип, анын тегерегинде майда жылдызча түрүндө тактар пайда болот. Бут бат эле чарчай жана шиший баштайт. Бул өзүнө бир жылга жетпеген мөөнөттү камтыйт.

Экинчи стадия. Ооруксунуу күчөп баштайт. Веналык кан тамырдын көөп чыкканы даана байкалып, териге кара чекиттер чыгып, өзгөрүү пайда болот.

Үчүнчү стадия. Бутту толугу менен варикоз каптайт. Дээрлик соо жер калбайт. Ооруксунуу кычыштыруу менен, тырмоо жарага айлануу менен коштолот. Бул жара өмүр бою кетпейт, ал жердеги нервдер адамдын мүнөзүн өзгөртүп жиберет.

 

Варикоз оорусун элдик ыкмалар менен дарылоонун ыкмалары

– Бир баш сарымсакты майдалап эзип, аны эки аш кашык зайтун майына аралаштырып бүртүкчө болуп чыгып калган веналарга жатар алдында компресс кылып түнгө калтыруу керек.

– 2 аш кашык майдаланган чалкандын жалбырагына бир стакан ысык сууну куюп 15-20 мүнөт демдеп коюу зарыл. Даяр болгон соң бир ай катары менен бир күндө бир стаканды үчкө бөлүп тамактанар алдында ичип жүрүү керек.

– 2 аш кашык зайтун майына 2 аш кашык алоэ гүлүнүн ширесин аралаштырып күнүгө эртең менен жана кечинде бутуңузга сүйкөп туруңуз. Бул ыкма кеңейип кеткен венанын териси кургап, кызыл бүртүкчөлөр пайда болгон учурда гана колдонулат.

– Помидорду бир канча тилимдерге бөлүп, аларды варикоздон жабыркаган веналарга коюп, түндө жылуу таңып жатуу дагы натыйжалуу ыкма.

 

Варикоз оорусунда төмөндөгү эрежелерди сактоо керек:

1. Денеге жабышып турган кийимдерди, муундарды кысып тура турган байпактарды кийбөө жана ошол эле учурда бутту кайчылаштырып олтурбоо керек.

2. Бир орунга узак убакыт олтуруп же туруп иштеген болсоңуз, бир күндө 2-3 саатта бир бутуңузга көнүгүү жасап туруңуз. Согончогуңузду өйдө көтөрүп бутуңуздун учу менен 5-6 секунд туруңуз да, согончокту түшүрүп эс алган соң кайра көтөрүп бутуңуздун учу менен туруңуз.

3. Колдон келсе көбүрөөк жөө басыңыз. Эгер узак убакыт олтуруп иштеген болсоңуз, анда тез-тезден бутка күч келтирбей тургандай кылып олтуруу абалыңызды алмаштырып туруңуз.

4. Мончонун буусуна кирбеңиз жана күнгө катуу күйбөңүз. Бул эки көрүнүш сиздин ооруңузду күчөтөт.

5. Бийик такалуу бут кийимдерди көп кийбегенге аракет кылыңыз. Эгер кие турган болсоңуз, анын бийиктиги 4-6 сантиметрден ашпашы керек.

6. Күндүзү 5-10 мүнөт жатууга убакыт таап бутуңузга жаздыкча коюп өйдө көтөрүп жатыңыз.

7. Майлуу тамактардын ордуна жашылча-жемиштерди жегенге аракеттениңиз.

8.Спорттун сууда сүзүү, чуркоо түрү менен машыгыңыз. Мындан тышкары ромашка сыяктуу гүлдөрдөн ванна жасап, бутту ошол сууга салып олтуруу керек.

 

Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу ден соолукту калыбына келтирүү жана дарылоо бирикмесинин кан тамырлар бөлүмүнүн кан тамыр хирургу Жусупбек Акматов: “Операция жасаткандардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн”

– Жусупбек Осмоналиевич, варикоз оорусун операциясыз айыктырууга болобу?

– Албетте, варикоз оорусун операциясыз лазер менен айыктыруунун жаңы ыкмалары Кыргызстанда 4-5 жылдан бери колдонулуп келе жатат. Бирок лазер өтө эле өтүшүп кеткен, тагыраак айтканда, диаметри 3кө жетип өтө кеңейип, шишип кеткен веналарды күйгүзө албайт. Бул учурда операция гана кылуу керек.

– А операция кантип жасалат?

– Биздин өлкөдө варикозго Иса Коноевич Ахунбаевдин убагынан бери операция жасалып келет. Алгач кызыл ашыктын жанындагы вена менен терең кан тамырга куйган венаны эки жактан байлап, андан кийин ортодогу туура эмес иштеп жаткан, тагыраагы, кеңейип, шишип кеткен веналарды кесип алып салабыз да, билинбей турган косметикалык жип менен тигип коёбуз. Ал 3-4 айда барып билинбей айыгып, операция жасаган жерде так калбай калат.

– Операциядан кийин кайра эле веналар чыга берген учурларга күбө болгом, бул эмнеден улам болот?

– Варикозго операция жасалгандан кийин бейтаптардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн. Буттун тери катмарында эки вена системасы болот: тери алдындагы чоң жана тери алдындагы кичи веналар. Эгерде чоң вена кеңейип кетсе, ошого гана операция жасалат да, кичи вена кала берет. Кийин тери алдындагы кичи вена кеңейип кайра эле чыгып кетиши мүмкүн. Адам варикозго алып келүүчү көрүнүштөрдөн оолак болуп, өзүн жакшылап карап жүрсө вена чыкпайт.

– Ал үчүн кандай эрежелерди сактоо керек?

– Варикозун алдырган оорулууларга атайын байпактарды, колготкилерди кийип жүрүүсүн сунуштайбыз. Биз жазып берген дары-дармекти убакыт-сааты менен ичип турууга тийиш. Мындан тышкары сууда сүзүү, чуркоо жана күнүгө 1-2 саат жөө басып турууну кеңеш кылабыз.

– Варикоз кош бойлуу айымдар үчүн канчалык деңгээлде коркунучтуу?

– Варикозу бар кош бойлуу айымдар флеболог адистин каттоосунан өтүп, төрөгүчө анын көзөмөлүндө болууга тийиш. Анткени аял кош бойлуу учурунда салмак кошуудан улам, же болбосо төрөт учурунда катуу ыйынуудан улам варикоз жарылып кетиши ыктымал. Ошондой эле гормоналдык дарыларды ичип жүргөн айымдар да сөзсүз түрдө жарым жылда бир флебологго көрүнүп турушу керек. Анткени гормоналдык таблеткалар варикоз оорусуна алып келиши, эгер варикоз оорусу бар болсо, анда аны күчөтүп жибериши мүмкүн.

– Варикоз күчөп кеткен учурда эмнеге алып келет?

– Варикоз күчөп кеткенде кызыл бүртүкчөлөр пайда болуп тери кычыша баштайт. Ал кычышуу күчөп олтуруп теринин жарасына алып келет. Мындан тышкары булчуңдар карышып, бут чыдатпай ооруйт.

 

 

Даткайым ДОСМАТОВА

wwwwsa.lady.kg

Варикоз эмнеден келип чыгат? | lady

Убакыттын өтүшү менен варикоз кеңири жайылып, улам жашарып баратат. Мындан 10 жыл мурун аны менен жабыркаган адамдардын көбүн улуу курактагылар түзчү. Учурда ал басымдуу бөлүктү 25-30 жаштагылар ээледи. Коркунучтуу оорунун келип чыгышы, белгилери жана алдын алуу, деги эле варикоз тууралуу төмөндөгү маалыматтар аркылуу тааныша аласыз.

 

Варикоз деген эмне?

“Варикоз” грек тилинен которгондо “кеңейүү” деген түшүнүктү берет. Демек, бул – веналык кан тамырлардын кеңейип кетиши. Теория боюнча, варикоз дененин ар кайсы бөлүгүндө пайда боло алат. Бирок көп учурда ал буттан кармайт. Анткени вена организмде иштетилип бүткөн кан жүрүүчү кан тамыр болуп эсептелет да, оорчулук түшкөндө иштетилип бүткөн кан жогору көтөрүлө албай, анын жарымы кайра артка кетип, мунун эсебинен буттун кан тамыры кеңейип, чоюлуп отуруп варикозго чалдыгат. Анан ийри-буйру абалга туш болгон вена өзүнүн формасын толугу менен жоготот. Варикозго дуушар болгон абалды ажыратуу кыйын эмес. Веналык кан тамырдын жана анын капиллярларынын шишип, көгөрүп чыгышы - оорунун диагнозу. Көбүнчө дарттын бул түрү менен аялдар жабыркашат. Себеби алардын организми эркектерге салыштырмалуу алсызыраак.

 

Алгачкы белгилери:

– Бутта ооруксунуу пайда болот;

– Дене табы ысып, температура бериши мүмкүн;

– Кечкисин буттар шишип чыгат, талып ооруйт;

– Уктоо абалында буттун булчуңдары карышат;

– Буттун териси кара жагымсыз түскө алмашат;

 

Эмнеден келип чыгат?

Жашоо образы. Буга организмге физикалык күч келтирген жумуштар: оор көтөрүү, кара жумуш, ашыкча жана көп жөө жүрүү, узак убакытка бир орунда туруу кирет.

Гормоналдык өзгөрүү. Бул “кош бойлуулук” деген түшүнүктү туюнтат. Демек, эки кат кездеги организмге түшкөн оорчулуктан да варикоз жаралышы ыктымал.

Семирүү. Дененин массасынын көбөйүшү дагы бирден-бир себеп.

Тукум куучулук. Тегинде варикоз менен ооруган адам бар болгон шартта пайда болот. Ал бир нече муундан кийин жанданышы дагы мүмкүн.

 

Стадиялары:

Биринчи стадия. Мында варикоздун алгачкы белгилери байкалат. Кээде веналык кан тамыр шишип, анын тегерегинде майда жылдызча түрүндө тактар пайда болот. Бут бат эле чарчай жана шиший баштайт. Бул өзүнө бир жылга жетпеген мөөнөттү камтыйт.

Экинчи стадия. Ооруксунуу күчөп баштайт. Веналык кан тамырдын көөп чыкканы даана байкалып, териге кара чекиттер чыгып, өзгөрүү пайда болот.

Үчүнчү стадия. Бутту толугу менен варикоз каптайт. Дээрлик соо жер калбайт. Ооруксунуу кычыштыруу менен, тырмоо жарага айлануу менен коштолот. Бул жара өмүр бою кетпейт, ал жердеги нервдер адамдын мүнөзүн өзгөртүп жиберет.

 

Варикоз оорусун элдик ыкмалар менен дарылоонун ыкмалары

– Бир баш сарымсакты майдалап эзип, аны эки аш кашык зайтун майына аралаштырып бүртүкчө болуп чыгып калган веналарга жатар алдында компресс кылып түнгө калтыруу керек.

– 2 аш кашык майдаланган чалкандын жалбырагына бир стакан ысык сууну куюп 15-20 мүнөт демдеп коюу зарыл. Даяр болгон соң бир ай катары менен бир күндө бир стаканды үчкө бөлүп тамактанар алдында ичип жүрүү керек.

– 2 аш кашык зайтун майына 2 аш кашык алоэ гүлүнүн ширесин аралаштырып күнүгө эртең менен жана кечинде бутуңузга сүйкөп туруңуз. Бул ыкма кеңейип кеткен венанын териси кургап, кызыл бүртүкчөлөр пайда болгон учурда гана колдонулат.

– Помидорду бир канча тилимдерге бөлүп, аларды варикоздон жабыркаган веналарга коюп, түндө жылуу таңып жатуу дагы натыйжалуу ыкма.

 

Варикоз оорусунда төмөндөгү эрежелерди сактоо керек:

1. Денеге жабышып турган кийимдерди, муундарды кысып тура турган байпактарды кийбөө жана ошол эле учурда бутту кайчылаштырып олтурбоо керек.

2. Бир орунга узак убакыт олтуруп же туруп иштеген болсоңуз, бир күндө 2-3 саатта бир бутуңузга көнүгүү жасап туруңуз. Согончогуңузду өйдө көтөрүп бутуңуздун учу менен 5-6 секунд туруңуз да, согончокту түшүрүп эс алган соң кайра көтөрүп бутуңуздун учу менен туруңуз.

3. Колдон келсе көбүрөөк жөө басыңыз. Эгер узак убакыт олтуруп иштеген болсоңуз, анда тез-тезден бутка күч келтирбей тургандай кылып олтуруу абалыңызды алмаштырып туруңуз.

4. Мончонун буусуна кирбеңиз жана күнгө катуу күйбөңүз. Бул эки көрүнүш сиздин ооруңузду күчөтөт.

5. Бийик такалуу бут кийимдерди көп кийбегенге аракет кылыңыз. Эгер кие турган болсоңуз, анын бийиктиги 4-6 сантиметрден ашпашы керек.

6. Күндүзү 5-10 мүнөт жатууга убакыт таап бутуңузга жаздыкча коюп өйдө көтөрүп жатыңыз.

7. Майлуу тамактардын ордуна жашылча-жемиштерди жегенге аракеттениңиз.

8.Спорттун сууда сүзүү, чуркоо түрү менен машыгыңыз. Мындан тышкары ромашка сыяктуу гүлдөрдөн ванна жасап, бутту ошол сууга салып олтуруу керек.

 

Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу ден соолукту калыбына келтирүү жана дарылоо бирикмесинин кан тамырлар бөлүмүнүн кан тамыр хирургу Жусупбек Акматов: “Операция жасаткандардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн”

– Жусупбек Осмоналиевич, варикоз оорусун операциясыз айыктырууга болобу?

– Албетте, варикоз оорусун операциясыз лазер менен айыктыруунун жаңы ыкмалары Кыргызстанда 4-5 жылдан бери колдонулуп келе жатат. Бирок лазер өтө эле өтүшүп кеткен, тагыраак айтканда, диаметри 3кө жетип өтө кеңейип, шишип кеткен веналарды күйгүзө албайт. Бул учурда операция гана кылуу керек.

– А операция кантип жасалат?

– Биздин өлкөдө варикозго Иса Коноевич Ахунбаевдин убагынан бери операция жасалып келет. Алгач кызыл ашыктын жанындагы вена менен терең кан тамырга куйган венаны эки жактан байлап, андан кийин ортодогу туура эмес иштеп жаткан, тагыраагы, кеңейип, шишип кеткен веналарды кесип алып салабыз да, билинбей турган косметикалык жип менен тигип коёбуз. Ал 3-4 айда барып билинбей айыгып, операция жасаган жерде так калбай калат.

– Операциядан кийин кайра эле веналар чыга берген учурларга күбө болгом, бул эмнеден улам болот?

– Варикозго операция жасалгандан кийин бейтаптардын 15-20 пайызында варикоз кайра пайда болушу мүмкүн. Буттун тери катмарында эки вена системасы болот: тери алдындагы чоң жана тери алдындагы кичи веналар. Эгерде чоң вена кеңейип кетсе, ошого гана операция жасалат да, кичи вена кала берет. Кийин тери алдындагы кичи вена кеңейип кайра эле чыгып кетиши мүмкүн. Адам варикозго алып келүүчү көрүнүштөрдөн оолак болуп, өзүн жакшылап карап жүрсө вена чыкпайт.

– Ал үчүн кандай эрежелерди сактоо керек?

– Варикозун алдырган оорулууларга атайын байпактарды, колготкилерди кийип жүрүүсүн сунуштайбыз. Биз жазып берген дары-дармекти убакыт-сааты менен ичип турууга тийиш. Мындан тышкары сууда сүзүү, чуркоо жана күнүгө 1-2 саат жөө басып турууну кеңеш кылабыз.

– Варикоз кош бойлуу айымдар үчүн канчалык деңгээлде коркунучтуу?

– Варикозу бар кош бойлуу айымдар флеболог адистин каттоосунан өтүп, төрөгүчө анын көзөмөлүндө болууга тийиш. Анткени аял кош бойлуу учурунда салмак кошуудан улам, же болбосо төрөт учурунда катуу ыйынуудан улам варикоз жарылып кетиши ыктымал. Ошондой эле гормоналдык дарыларды ичип жүргөн айымдар да сөзсүз түрдө жарым жылда бир флебологго көрүнүп турушу керек. Анткени гормоналдык таблеткалар варикоз оорусуна алып келиши, эгер варикоз оорусу бар болсо, анда аны күчөтүп жибериши мүмкүн.

– Варикоз күчөп кеткен учурда эмнеге алып келет?

– Варикоз күчөп кеткенде кызыл бүртүкчөлөр пайда болуп тери кычыша баштайт. Ал кычышуу күчөп олтуруп теринин жарасына алып келет. Мындан тышкары булчуңдар карышып, бут чыдатпай ооруйт.

 

 

Даткайым ДОСМАТОВА

ort.manas.lady.kg


Смотрите также